Sedert een autobedrijf geen Stek erkenning niet meer hoeft te hebben en alleen over is gebleven dat de monteur Stek erkend dient te zijn (wie controleert dit ook alweer) zie je de verkoop van airco vulmachines gigantisch stijgen. Logisch ook want wie wil nu niet een graantje van deze interessante markt meepakken.
Als je een rondje maakt langs de diverse leveranciers hoor je dat vooral de volautomaat erg gewild is. Ook weer logisch, want wie wil dit nu niet. Even de slangen er aan, machine instellen en laat maar draaien.
Volgens mij gaat hij daar steeds vaker mis.
Steeds vaker krijgen wij een compressor te vervangen die, mede, dank zij overvulling het loodje heeft gelegd, of koppelingen die blauw verbrand zijn dank zij extreme drukken.
Dan hebben wij het nog niet over problemen waar klanten mee komen omdat ze elders hebben laten vullen en dat blijkt dat wij door simpelweg wel te zorgen voor een correcte vulling, een perfect werkende airco kunnen afleveren. Hoe kun je dit, zonder je collega meteen af te willen vallen, aan de klant verklaren?

Even een verhaaltje vooraf.
De minimum norm waaraan een airco vulmachine moet voldoen, wordt in ergens in Amerika vastgesteld.
Al jaren geldt daar de norm dat de machine in staat moet zijn om minimaal 65% van het “oude” gas uit de installatie van de auto te halen.
Toen een aantal jaren geleden deze norm werd vastgesteld, was dat ook zo gek nog niet.
Een systeem in de veelal grote auto’s had toen al heel snel een vulling van minimaal 1000 gram.
Het apparaat moest dus in staat zijn om minimaal 65% van de 1000 gram er uit halen Dus zo’n 650 gram. Je kon er ook best van uit gaan dat er door gebruik en natuurlijk verlies maximaal 20% was verdwenen, dus 200 gram was ook weg.
Theoretisch en waarschijnlijk in werkelijkheid zat er na leeghalen nog zo’n 150 gram in het systeem. De airco werd weer gevuld met 1000 gram en er zat in werkelijkheid naderhand misschien wel 1150 gram in het systeem.
De grote systemen konden deze overvulling best aan. De druk was misschien met hoge buitentemperaturen ook vijftien procent hoger, maar het systeem was zo groot dat dit geen problemen gaf.

Hoe moderner de motor, hoe kleiner het systeem wordt. Vullingen op dit moment van 500 gram zijn al bijna normaal aan het worden. Deze systemen zijn ook steeds gevoeliger voor overvulling. (BMW heeft al een +/- van 10 gram)
Als er in dit geval 150 gram achter blijft, en dit gebeurt steeds meer omdat ook de kanalen steeds kleiner worden om een zo groot mogelijk koelend (verdamper) en te koelen (condensor) te verkrijgen.
De overvulling in het laatste geval is dan zo maar 30%.

Vanaf 2009 is er in Amerika dan ook een nieuwe eis dat de aircomachine in staat moet zijn een installatie voor 95% leeg te halen.
Een vergelijking van Automotive Airconditioning Reporter, het Europese vakblad voor aircospecialisten, geeft aan dat er sommige leveranciers in Europa zijn die hieraan voldoen, anderen nog even niet. Als u het afgelopen jaar een nieuwe machine hebt aangeschaft, vraag uw leverancier of dit met uw machine ook het geval is. Ik denk in elk geval dat u het in de technische omschrijving van uw aircomachine niet terug kunt vinden.

Wat gebeurt er dankzij overvulling?

Bij een normale vulling en een “normale” zomerse temperatuur van zo’n 22 graden hebben wij te maken met een hoge druk van zo’n 10 tot 12 bar.
Is het warm tot zeer warm, zeg maar 25 tot zo’n dertig graden, hebben wij met een normale vulling al snel te maken met een druk die op loopt tot zo’n 15 bar. En vaak gebeurt dit pas als uw klant met het door u gevulde systeem op vakantie is in Frankrijk.
Nu is het systeem zo’n 20 % overgevuld.
De drukken kunnen dan oplopen tot ver in de 20 bar en de compressor moet nog steeds zijn werk doen.
Logisch toch, dat de compressor het heet krijgt onder deze zware omstandigheden en ook logisch toch dat het zo maar kan zijn dat ie begint te kreunen en te steunen. En wat te denken van het verbranden van de olie?
Nu kan het zijn dat de druk zo hoog wordt dat de drukbeveiliging zorgt dat de spanning van de spoel gaat. De klant komt dan later met de klacht dat de airco na een half uurtje onregelmatig uitslaat en weer aanslaat.
Nog iets.
De spoel die moet zorgen voor een magnetisch veld zodat de koppeling, nagenoeg, slipvrij zijn werk doet, kan zijn werk niet meer aan en de koppeling gaat meer slippen, wat nog meer hitte tot gevolg heeft en op een bepaald moment moet de spoel het toegeven. De koppeling laat los, de spoel probeert weer een contact te maken en geloof mij, binnen de kortste keren zijn beiden naar de knoppen.

Wat is een praktijkoplossing.

• Allereerst vergeet het automatisch leeghalen en vullen. De airco heeft ondertussen je aandacht nodig en de klant betaalt er voor.

• Laat de motor lopen, verwarming op heet en op binnenventilatie, airco uit en nu de airco leeghalen. Zowel verdamper als condensor worden nu warm wat omvorming van vloeibaar naar gas versneld en de machine kan nu veel beter het gas er uit halen.

• Laat eerst de machine zijn werk doen. Heeft ie een keer het systeem leeggehaald, hou hem dan voor de gek. Vul even 10 tot 20 gram in het systeem. Begin opnieuw met leeghalen en je zult verbaasd staan hoeveel er de 2e keer nog uitgehaald kan worden.

• Bij twijfel, doe dit gerust nog een keer.

• De vulgegevens geven vaak een +/- getal aan. Maak er geen gebruik van. Er is maar een goed getal.

• Ook al is uw machine in staat 95% terug te winnen, blijf vooral kritisch. Uw klant heeft er recht op, er zijn al genoeg beunhazen, uw klant vertrouwd u als vakman. Lees de diverse forums maar eens over airco problemen. En wees gerust, de klant wil best betalen voor kwaliteit.

• Leveranciers, geef goede informatie en praat gerust over de nieuwe norm voor het leeghalen. Het kan, als uw machine er aan kan voldoen, een koopmotief zijn.

• Bij twijfel, bel eens met de aircospecialist in uw omgeving. Als vakman kent u hem en in 99 van de 100 gevallen zal hij u graag willen helpen.